instagram
fb
en
Polska Akademia Nauk Ogród Botaniczny –
Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie
Polska Akademia Nauk Ogród Botaniczny
Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie

Lipa drobnolistna (Tilia cordata)

 

  • Rodzina: ślazowate – Malvaceae (lipowate – Tiliaceae)
  • Synonimy: Tilia parvifolia Ehrh., Tilia ulmifolia Scop.
  • Ochrona i zagrożenie: gatunek nie chroniony i nie zagrożony
  • Występowanie na świecie: w całej Europie po zachodnią Syberię i na Kaukazie.
  • Występowanie w Polsce: rośnie na całym obszarze, w górach do 600(930) m n.p.m.
  • Siedliska: tworzy lite drzewostany, lub występuje z innymi drzewami na glebach żyznych, wilgotnych, piaszczysto gliniastych.
  • Charakterystyka ogólna: drzewo wysokości do 35 m i pierśnicy do 2-3 m z licznymi odroślami przy nasadzie pnia. Pędy oliwkowozielone do brązowych, błyszczące z licznymi przetchlinkami, najczęściej nagie, pąki ustawione naprzemianlegle, odstają od pędu, dolna łuska sięga powyżej połowy pąka. Kora gładka, szara, z podłużnymi spękaniami. Osiąga wiek ponad 300 lat.
  • Liście: niewielkie, długości 3 - 6 cm, sercowate z ostrym wydłużonym wierzchołkiem, na brzegu piłkowane. Starsze liście z wierzchu matowo-zielone pod spodem sine z kępkami rdzawych włosków. Jesienią przebarwiają się na złoty kolor.
  • Kwiaty: obupłciowe, owadopylne, pachnące, miododajne, o żółtych płatkach zebrane po 3-10 (16) w wierzchotkowaty kwiatostan, w porze kwitnienia skierowany do góry i wystający spomiędzy liści. Kwitnie czerwiec-lipiec, owocuje we wrześniu.
  • Owoce: filcowato omszone orzeszki, kuliste lub odwrotnie jajowate, 6-8 mm długości.
  • Wykorzystanie: : roślina lecznicza, ma działanie napotne, przeciwzapalne i odkażające, drewno wykorzystywane jest w przemyśle meblarskim, wytwarza się z niego również instrumenty muzyczne, sadzona przy domach, w parkach i przy drogach, jako roślina ozdobna i użyteczna.
  • Ciekawostki: kwiaty i młode liście są jadalne, jest rośliną miododajną, a miód lipowy uważany jest za skuteczny lek na przeziębienie. Przez Słowian uważana była za drzewo święte, później również często sadzona przy cerkwiach i kościołach.
  • Okazy pomnikowe w Polsce: Wieś Cielętnik w powiecie częstochowskim – drzewo ma około 550 lat, 28,6 m wysokości, obwód na wysokości 130 cm - 1106 cm, średnica korony dochodzi do 28 m (z tym drzewem w związany był przesąd, mianowicie kora pomagała podobno na bóle zębów, dlatego okoliczni mieszkańcy przychodzili i obgryzali korę bezpośrednio z drzewa. Do dzisiaj można jeszcze zobaczyć ślady po zębach). W Dysznie w powiecie myśliborskim rosną drzewa o obwodzie 778 i 723 cm i charakterystycznie zniekształconymi pniami z pofalowaną korą. Lipa Reymonta w Praszkach, wiek drzewa 350-400 lat, obwód 812 cm, 23 m wysokości, pomnik przyrody od 1987 r., okolice Szczekotowa - drzewo 525 cm obwodu, 25 m wysokości, przy drodze objazdowej w Białowieskim PN – drzewo o obwodzie 585 cm, 32 m wysokości, szacowany wiek to 250-300 lat. W Siedlęcinie w powiecie jeleniogórskim drzewo ma dwa pnie zrośnięte ze sobą u nasady i ich wspólny obwód wynosi ponad 860 cm, grubszy z nich na wysokości pierśnicy ma 520 cm, średnica korony wynosi 22 m.

 

 

PLAN OGRODU    drukuj

Aby przejść do opisu wybranych kolekcji roślin, kliknij interesujący Cię obszar na planie.