instagram
fb
en
Polska Akademia Nauk Ogród Botaniczny
Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie
Polska Akademia Nauk Ogród Botaniczny
Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie

Kolekcja flory Polski

PLAN OGRODU

Kurator: mgr inż. Jolanta Podlasiak
tech. ogr. Anna Gasek
tech. ogr. Hanna Ranc

Dane ogólne:
Liczba taksonów: 617
Powierzchnia: 1,4 ha


Kolekcja flory Polski prezentuje rośliny naturalnie występujące na terenie Polski.

Tutaj z bliska możemy podziwiać nie tylko rośliny pospolite, ale również i te których spotkanie w naturze jest utrudnione lub wręcz niemożliwe.
Podstawę Kolekcji stanowią gatunki roślin rodzimych dziko występujących, objętych ochroną gatunkową ścisłą (zgromadzono 127 takich gatunków) oraz ochroną częściową (63 gatunki ). W Kolekcji znajduje się również 165 gatunków, które uznano za zagrożone wyginięciem na terenie Polski.

Ze względu na zróżnicowane wymagania siedliskowe, rośliny w Kolekcji prezentowane są na kilku stanowiskach.

Rabata dydaktyczna jest najstarszą częścią Kolekcji. Powstała w latach 1983-1984. Pod okapem drzew, w części, ,cienistej” rabaty, prezentowane są gatunki roślin runa lasów liściastych, iglastych i mieszanych między innymi: śnieżyczka przebiśnieg, wawrzynek wilczełyko, pierwiosnek lekarski(fot.1), groszek wiosenny (fot.2), paprotka zwyczajna, arnika górska, kopytnik pospolity (fot.3) czy żywiec gruczołowaty.

Roślinność kserotermiczną możemy oglądać w części, ,słonecznej” rabaty dydaktycznej (fot.4). Na stoku o wystawie południowej możemy podziwiać wybrane gatunki roślin naturalnie występujące w ciepłolubnych zaroślach, kwietnym stepie łąkowym, niskich kwiecistych murawach, w rezerwacie, ,Bielinek nad Odrą’’ czy jako chwasty w uprawach zbożowych. Tutaj zobaczyć możemy: dyptam jesionolistny, ciemiężycę czarną (fot.5), nawrot czerwonobłękitny (fot. 6), zawilec wielkokwiatowy, kosaciec bezlistny (fot.7), aster gawędka, jaskier iliryjski, groszek szerokolistny czy kilka gatunków lnów.

W bliskim sąsiedztwie, zgromadzono gatunki roślin obszarów nadmorskich: turzycę piaskową spotykaną często na wydmach nadmorskich, piaskownicę zwyczajną gatunek wchodzący w skład zbiorowisk pionierskich występujący głównie na wydmach białych niekiedy sadzony jest w głębi lądu dla utrwalenia wydm śródlądowych, groszek nadmorski (fot.8), rozsiewany przez zwierzęta, którego występowanie ograniczone jest do wybrzeża Bałtyku czy smagliczkę kielichowatą roślinę roczną owado- i samopylną spotykaną na wydmach śródlądowych. Solniska śródlądowe reprezentowane są przez mlecznika nadmorskiego (fot.9), babkę nadmorską i babkę pierzastą (fot.10) rzadko spotykaną na wilgotnych słonych łąkach i pastwiskach dobrze znoszącą wypas i wydeptywanie oraz sitowiec nadmorski czy oczeret Tabernamontana.

W zachodniej części rabaty, utworzono stanowisko na którym prezentowane są wybrane gatunki roślin z Beskidów i Sudetów. Tu zobaczyć można skalnicę zwodniczą (fot.11), występującą w Polsce na jedynym stanowisku na Rogowej Kopie w Górach Stołowych, lilię bulwkowatą (fot.12) oraz tojad lisi o nietypowym dla rodzaju kolorze kwiatów (fot.13).

Niewielką ekspozycję roślin źródliskowych, można oglądać niedaleko Galerii, ,Fangorówka”. Szczególną uwagę należy zwrócić na warzuchę polską (fot.14). Jest ona endemitem Polski, rośliną dwuletnią, rozmnażającą się głównie generatywnie. Rośliny tego gatunku zasiedlały dawniej wywierzyska, drobne cieki na podłożu piaszczystym, miejsca dobrze nasłonecznione z wodą czystą, o niskiej temperaturze i obojętnym odczynie. Postępująca degradacja siedlisk doprowadziła do całkowitego osuszenia stanowisk naturalnych a tym samym do wyginięcia gatunku. Dzisiaj warzuchę polską możemy oglądać tylko w ogrodach botanicznych bądź na stanowiskach zastępczych. Obok warzuchy polskiej rośnie kosaciec syberyjski (fot.15), długosz królewski (fot.16), goryczka wąskolistna, skrzyp pstry oraz wielosił błękitny (fot.17).

W 2003 roku udostępniono do zwiedzania Kolekcję roślin górskich (fot.18). Ekspozycja prezentuje florę polskich Karpat a w szczególności gatunki występujące na terenie Tatr, Pienin i Bieszczadów. Rośliny tatrzańskie podzielone są na dwie grupy: rosnące głównie na podłożu granitowym oraz preferujące podłoże wapienne. Flora Pienin przedstawiana jest przez gatunki siedlisk łąkowych i muraw naskalnych, pasmo Bieszczadów reprezentują rośliny runa lasów dolnoreglowych i połonin.

Ekspozycja nie odwzorowuje dokładnie krajobrazu górskiego lecz stanowi tylko próbę przedstawienia najciekawszych wizualnych połączeń roślin charakterystycznych dla naszych polskich gór.

Rośliny można oglądać chodząc utwardzonymi drogami u podnóża gór bądź wspiąć się na szczyty czerwonym szlakiem.

Na dwóch najwyższych wzniesieniach prezentowana jest roślinność tatrzańska. U podnóża, wczesną wiosną, można oglądać krokusy spiskie (fot.19) i wspierający się na kosodrzewinie powojnik alpejski (fot.20). Wędrując szczytami możemy podziwiać między innymi: jałowiec pospolity w odmianie halnej, różeniec górski, dębik ośmiopłatkowy (fot. 21), szarotkę alpejską (fot.22) bądź jastrzębca pomarańczowego Na granicy wapiennych i granitowych skał znajduje się oczko wodne z którego wypływa strumień imitujący potok górski. Opuszczając skałki płynie on po równym terenie wśród ziołorośli z arcydzięglem litworem i łąk z pierwiosnkiem wyniosłym. Dopływa do ściany wiekowego drzewostanu pod okapem którego posadzono rośliny występujące w reglu dolnym.

Schodząc z górek tatrzańskich, na dwóch kolejnych wzniesieniach, możemy oglądać wybrane gatunki roślin naturalnie występujące na terenie Pienin. Tutaj rosną między innymi: języcznik zwyczajny (fot.23), chryzantema Zawadzkiego (fot.24), pszonak pieniński, jałowiec sabiński czy smagliczka skalna (fot.25).

Z "Pienin” kierujemy się w stronę ściany lasu – starego drzewostanu dębowo-lipowego. Na łagodnie ukształtowanej skarpie o wschodniej wystawie słonecznej, zgromadzono rośliny prezentujące florę Bieszczadów. Na trawiastym zboczu posadzono między innymi: chaber Kotschyego (fot.26), chaber miękkowłosy, goździk skupiony, pełnik alpejski, śnieżycę wiosenną w odmianie karpackiej, smotrawę okazałą (fot.27), lepnicę karpacką oraz lulecznicę kraińską (fot.28).

W bliskim sąsiedztwie znajduje się, wykonany w stylu góralskim domek. Spełnia on rolę punktu informacyjnego. W gablotach znajdujących się wewnątrz znajdziemy podstawowe wiadomości dotyczące polskich gór, ogólne założenia i dane o Kolekcji oraz krótkie informacje o roślinach górskich tych pospolitych, chronionych, zagrożonych będących reliktami czy endemitami w Tatrach, Pieninach i Bieszczadach.

Strudzeni wędrówką górską możemy zrelaksować się słuchając szumu potoku bądź odpocząć na ławeczkach w sąsiedztwie kosodrzewiny i sosny limby wśród których utworzono wrzosowisko.

Z dokładnym planem Kolekcji roślin górskich zapoznają zwiedzających tablice informacyjne umieszczone w pobliżu dróg prowadzących do ekspozycji.
Budowa Kolekcji roślin górskich flory Polski była możliwa dzięki dofinansowaniu inwestycji przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Zdjęcia wykonali              
W. Gawryś
A. Gasek

 

PLAN OGRODU    drukuj

Aby przejść do opisu wybranych kolekcji roślin, kliknij interesujący Cię obszar na planie.